Blog #14 – Revalidatie na een scheur van de achillespees: opereren of niet?

Posted by on January 17, 2019 in Blog | 0 comments

Blog #14 – Revalidatie na een scheur van de achillespees: opereren of niet?

Scheur van de achillespees

Van alle pezen in het menselijk lichaam, is de achillespees degene die het meeste scheurt. Een scheur wordt ook wel een ruptuur genoemd. Een ruptuur van de Achilles komt met name voor bij actieve mensen van rond de 40 jaar. Daarbij hebben vooral de ‘weekend warriors’, sporters die zonder veel training (alleen) in het weekend met volle inzet op de sportvelden te vinden zijn, een verhoogt risico. De laatste decennia wordt met name onder oudere mensen een toename van het aantal gescheurde achillespezen gezien, dit lijkt te komen doordat mensen op oudere leeftijd langer sportief actief blijven.

Een klassiek beeld van een scheur van de achillespees is als een sporter (bijvoorbeeld tennis of hardlopen) afzet en het daarbij voelt alsof hij of zij van achteren wordt getrapt of geslagen door iemand anders. Vervolgens kan hij niet verder spelen en alleen nog (op de tenen) lopen. De volgende dag kan het onderbeen dik en gezwollen zijn waarbij de kuit niet meer goed functioneert. Bij een scheur van de achillespees is het van belang dat er zo snel mogelijk een specialist wordt opgezocht, bij uitstel van behandeling zijn de uitkomsten van de behandeling namelijk slechter.

Opereren of niet?

Momenteel wordt door een chirurg lang niet altijd een operatie toegepast wanneer iemand met een gescheurde achillespees binnenkomt. De debatten in de praktijk en wetenschappelijke literatuur over het wel of niet uitvoeren van een operatie bij een scheur van de achillespees zijn dan ook nog niet gesloten. Over het algemeen is te zeggen dat op dit moment voor oudere, minder actieve mensen of mensen met andere aandoeningen een operatie niet de eerste keus is. De kans dat een achillespees opnieuw scheurt als er wordt gekozen voor een conservatieve behandeling is groter dan wanneer er een operatie wordt uitgevoerd. De kans dat een achillespees nogmaals scheurt is echter klein, voor beide groepen (operatie vs conservatief) is de kans kleiner dan 4%. Door een operatie kan de kans op een re-ruptuur met slechts 2% worden verkleind. Er zitten ook een aantal nadelen aan de keuze voor een operatie, zo is er een vergrote kans op infecties. De kans op complicaties is ongeveer 5% bij een operatie, ten opzichte van ongeveer 1.5% bij een conservatieve behandeling.

Revalidatie

Bij zowel een operatie als een conservatief traject is een goede revalidatie van belang. Er moet zoveel mogelijk worden voorkomen dat er een verlenging van de achillespees plaatsvindt. Dit wordt gedaan door in de eerste weken na de scheur / operatie een brace of spalk aan te meten. Deze brace of spalk beperkt de hoek van de enkel en hierdoor wordt een verlenging voorkomen. Toch wordt er na afloop van de revalidatie regelmatig minder kracht en een verlenging van de achillespees gezien. Verschillende onderzoeken laten zien dat, wanneer op de juiste manier toegepast, het snel na een scheur van de achillespees belasten en (gedeeltelijk) mobiliseren van de enkel positieve invloed heeft op de kracht en beperking van de verlenging van de achillespees. Fysiotherapie kan hierbij van meerwaarde zijn. Fysiotherapie bij een scheur van de achillespees bestaat voornamelijk uit oefentherapie om het onderbeen te versterken. Hierbij zal een patiënt ook thuis een aantal oefeningen moeten doen. Het grootste deel van de mensen die hun achillespees scheuren  (ongeveer 80%) komt weer terug op hun sportniveau van voor de blessure, gemiddeld duurt dit 6-9 maanden.

 

Fysiotherapeut en op zoek naar een nascholing over de behandeling van peesblessures? Op vrijdag 17 mei organiseert het Peescentrum in samenwerking Fysiotherapie Scholing de cursus ‘peesblessures van de onderste extremiteit: diagnostiek en behandeling’ (6 punten CKR algemeen en sport). Meer informatie over deze cursus is hier te vinden.

 

Referenties

Ochen, Y., Beks, R. B., van Heijl, M., Hietbrink, F., Leenen, L. P., van der Velde, D. & Houwert, R. M. (2019). Operative treatment versus nonoperative treatment of Achilles tendon ruptures: systematic review and meta-analysis. bmj364, k5120.

Singh, D. (2017). Acute Achilles tendon rupture. Br J Sports Med51(15), 1158-1160.

Brumann, M., Baumbach, S. F., Mutschler, W., & Polzer, H. (2014). Accelerated rehabilitation following Achilles tendon repair after acute rupture–Development of an evidence-based treatment protocol. Injury45(11), 1782-1790.

Afspraak Maken